Hội thảo khoa học "Thành tựu nghiên cứu văn học nghệ thuật tại Thành phố Hồ Chí Minh từ 1975 đến nay"

Sáng 29.11, Khoa Văn học và Ngôn ngữ học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh (ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM) đã tổ chức Hội thảo khoa học “Thành tựu nghiên cứu văn học nghệ thuật tại TP.HCM từ 1975 đến nay”. Tại hội thảo, các nhà nghiên cứu và diễn giả đã trình bày 6 báo cáo xoay quanh văn học và hoạt động nghiên cứu văn học trong 50 năm vừa qua.

Phát biểu khai mạc, TS. Phan Thanh Định, Phó Hiệu trưởng Nhà trường, nhấn mạnh rằng văn học nghệ thuật Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 1975 đến nay phản ánh sức sống mạnh mẽ, tinh thần năng động, bản lĩnh của một đô thị tiên phong và là tấm gương phản chiếu tâm thế của những người làm khoa học, xã hội và nhân văn. Thầy cho rằng nghiên cứu văn học và nghệ thuật không chỉ là nhìn lại quá khứ, mà còn là cách để đối thoại với thời đại, sáng tạo từ hiện thực và gìn giữ những giá trị bền vững.

TS. Phan Thanh Định phát biểu khai mạc hội thảo - Ảnh: HUY MAI

Phiên toàn thể được GS.TS Đoàn Lê Giang, PGS.TS Trần Thị Phương Phương và PGS.TS Lê Quang Trường đảm nhiệm vai trò chủ tọa và định hướng thảo luận của hội thảo.

GS.TS Đoàn Lê Giang trình bày báo cáo đề dẫn của hội thảo - Ảnh: BẢO NGỌC

Hội thảo tập trung vào hai nhóm chủ đề chính. Ở nhóm chủ đề “Văn học Thành phố Hồ Chí Minh - Diện mạo và dấu ấn”, các tham luận trình bày về thành tựu nghiên cứu văn học tại TP.HCM, phân tích thân phận con người trong văn xuôi miền Nam trước 1975 và nhận diện đặc trưng văn hoá đô thị trong văn học dân gian. Tiếp nối đó, nhóm chủ đề “Những chủ điểm nghiên cứu Ngữ văn” giới thiệu cách tiếp cận mới trong nghiên cứu Hán Nôm, tinh thần trong thơ ca Nho giáo trong thế kỉ XVIII - XIX và khảo sát về thói quen đọc của độc giả trẻ qua mô hình khuyến đọc phi chính quy. 

PGS.TS Nguyễn Hữu Hiếu trình bày đề tài “Một số suy nghĩ từ thành tựu nghiên cứu văn học ở Thành phố Hồ Chí Minh”- Ảnh: HUY MAI

GS.TS Huỳnh Như Phương trình bày đề tài “Thân phận con người trong văn xuôi miền Nam” - Ảnh: HUY MAI

TS. La Mai Thi Gia trình bày đề tài “Văn học dân gian Thành phố Hồ Chí Minh: Nhận diện thể loại và đặc trưng văn hóa đô thị” - Ảnh: BẢO NGỌC

PGS.TS Lê Quang Trường trình bày đề tài “”Muốn học Tâm kinh cầu diệu đế”: Tinh thần “cư Nho mộ Phật” trong thơ các nhà Nho thế kỷ XVIII-XIX” - Ảnh: HUY MAI

TS. Vũ Thị Thanh Trâm trinh bày đề tài “Phòng Nghiên cứu Hán Nôm với công tác sưu tầm tư liệu Hán Nôm: Giới thiệu bản in năm 1820 Tứ thư tiết yếu - Đại học của Bùi Huy Bích” - Ảnh: HUY MAI

Đại diện nhóm nghiên cứu, học viên cao học Nguyễn Bảo Châu trình bày đề tài “Áp dụng lý thuyết tiếp nhận hiện đại vào nghiên cứu độc giả trẻ tại Thành phố Hồ Chí Minh: Khảo sát một mô hình khuyến đọc phi chính quy” - Ảnh: HUY MAI

Phần thảo luận diễn ra sôi nổi với nhiều ý kiến bổ sung, gợi mở. Các tham luận được đánh giá cao, có chiều sâu, đóng góp giá trị học thuật rõ nét và gợi mở những vấn đề nghiên cứu mới đang được quan tâm trong lĩnh vực văn học nghệ thuật.

TS. Trần Thị Diệu Hiền trả lời câu hỏi về hướng nghiên cứu của đề tài dịch chú Chu Dịch và định hướng nghiên cứu Dịch học - Ảnh: BẢO NGỌC

Hội thảo là diễn đàn học thuật quan trọng, tạo cơ hội để các chuyên gia, nhà nghiên cứu và nhà quản lý trao đổi những quan điểm đa chiều. Thông qua các phiên thảo luận và trình bày nghiên cứu, các chuyên gia đã phân tích và đề xuất những hướng tiếp cận hiệu quả trong nghiên cứu văn học, ngôn ngữ, nghệ thuật và Hán Nôm trong bối cảnh toàn cầu hóa. Qua đó khẳng định vai trò của ngành khoa học cơ bản trong việc gìn giữ, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, nghệ thuật dân tộc.

HUY MAI - BẢO NGỌC - ĐÌNH VINH