Định hình nguồn lực nội sinh trong hợp tác kinh tế Việt – Hàn thời đại số

Sáng ngày 22.05, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQG-HCM tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế “Hợp tác kinh tế Việt – Hàn trong kỷ nguyên toàn cầu hóa và chuyển đổi số”. Hội thảo là diễn đàn để các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý cùng thảo luận, đề xuất giải pháp thúc đẩy hợp tác kinh tế bền vững và định hình mô hình đào tạo liên ngành phù hợp với thực tiễn.

Chương trình có sự tham dự của ông Jung Jung Tae, Tổng lãnh sự Hàn Quốc tại TP. Hồ Chí Minh; Đại sứ Vũ Hồ, Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Hàn Quốc; GS.TS Ngô Thị Phương Lan, Hiệu trưởng Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM và đại diện các cơ quan ngoại giao, các chuyên gia, nhà khoa học, giảng viên, học viên cao học và sinh viên trong nước, quốc tế.

Phát biểu khai mạc hội thảo, GS.TS Ngô Thị Phương Lan nhấn mạnh, trong bối cảnh toàn cầu hóa ngày càng sâu rộng và chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, các công nghệ như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, công nghệ tài chính, thương mại điện tử và nền tảng số đang làm thay đổi sâu sắc cách thức sản xuất, quản trị và hợp tác giữa các quốc gia. Đối với Việt Nam và Hàn Quốc, kể từ khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện vào năm 2022, hợp tác kinh tế ngày càng đi vào chiều sâu, mở ra nhiều triển vọng trong thương mại, đầu tư, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực.

Theo GS.TS Ngô Thị Phương Lan, hội thảo được tổ chức nhằm tạo lập một diễn đàn học thuật quốc tế để các nhà khoa học, chuyên gia trong và ngoài nước cùng chia sẻ kinh nghiệm, trao đổi góc nhìn và đề xuất giải pháp thúc đẩy hợp tác kinh tế Việt – Hàn hiệu quả, bền vững trong thời đại số. Đặc biệt, hội thảo không chỉ tiếp cận hợp tác kinh tế từ các chỉ tiêu tăng trưởng, thương mại hay đầu tư, mà còn đặt vấn đề từ nền tảng liên ngành, trong đó ngôn ngữ, văn hóa, giáo dục và hiểu biết xã hội được xem là nguồn lực nội sinh quan trọng cho phát triển quan hệ song phương.

Hiệu trưởng Nhà trường cũng khẳng định vai trò tiên phong của Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM trong đào tạo và nghiên cứu Hàn Quốc học tại Việt Nam. Từ năm 1994, Nhà trường đã mở bậc cử nhân ngành Hàn Quốc học đầu tiên trong cả nước; đến năm 2002 tiếp tục triển khai chương trình thạc sĩ Hàn Quốc học đầu tiên tại Việt Nam. Năm 2023, Khoa Hàn Quốc học mở ngành Kinh doanh thương mại Hàn Quốc, một chương trình có tính liên ngành, đáp ứng nhu cầu xã hội trong bối cảnh hợp tác Việt – Hàn ngày càng mở rộng.

Trong phát biểu chúc mừng, ông Jung Jung Tae, Tổng Lãnh sự Hàn Quốc tại TP.HCM, cho rằng kinh tế thế giới hiện nay đang đối mặt với nhiều thách thức phức tạp như tái cấu trúc chuỗi cung ứng, sự tăng tốc của chuyển đổi số và các bất ổn địa chính trị. Song song đó, các lĩnh vực công nghệ cao như AI, công nghiệp bán dẫn, năng lượng xanh và công nghiệp sinh học đang nổi lên như những ngành then chốt, quyết định năng lực cạnh tranh quốc gia trong tương lai. Trong bối cảnh ấy, Việt Nam và Hàn Quốc ngày càng khẳng định vị thế là những đối tác hợp tác chiến lược quan trọng của nhau.

Tổng Lãnh sự Hàn Quốc tại TP.HCM cũng nhấn mạnh, quan hệ Việt Nam – Hàn Quốc đang vượt ra ngoài khuôn khổ hợp tác thương mại và đầu tư đơn thuần, hướng đến mối quan hệ hợp tác chiến lược toàn diện, cùng kiến tạo động lực tăng trưởng cho tương lai. Theo ông, để đạt được hợp tác kinh tế bền vững trong dòng chảy toàn cầu hóa và chuyển đổi số, bên cạnh nỗ lực của chính phủ và doanh nghiệp, cần có sự tham gia của giới học thuật với những phân tích sâu sắc, các đề xuất chính sách và góc nhìn liên ngành.

Tại phiên toàn thể, Đại sứ Vũ Hồ trình bày báo cáo đề dẫn với chủ đề “Việt – Hàn cùng khởi tạo mối quan hệ mới trong kỷ nguyên số và tái cấu trúc toàn cầu”. Từ góc nhìn ngoại giao và quan hệ quốc tế, Đại sứ phân tích những chuyển động lớn của thế giới hiện nay, khi sức mạnh quốc gia ngày càng gắn với công nghệ, dữ liệu, tri thức và năng lực đổi mới, thay vì chỉ dựa trên năng lực sản xuất truyền thống. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược, tái cấu trúc chuỗi cung ứng, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số, quan hệ Việt Nam – Hàn Quốc cần chuyển từ mô hình hợp tác chủ yếu dựa trên thương mại, đầu tư và lao động sang hợp tác chiều sâu, gắn với đồng sáng tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và tăng trưởng bền vững.

Tiếp nối phiên đề dẫn, GS.TS Phan Thị Thu Hiền, nguyên Trưởng khoa Hàn Quốc học, trình bày báo cáo với chủ đề “Hội tụ trong sáng tạo kinh tế trải nghiệm: trường hợp ‘thánh địa pop up’ Seongsu-Dong ở Seoul, Hàn Quốc”. Từ cách tiếp cận liên ngành, báo cáo mở ra hướng nhìn mới về hợp tác kinh tế thông qua sự kết nối giữa kinh tế sáng tạo, công nghiệp bán lẻ, truyền thông, văn hóa tiêu dùng và du lịch đô thị. Lấy Seongsu-Dong – một trong những trung tâm pop-up nổi bật của Seoul – làm trường hợp nghiên cứu, GS.TS Phan Thị Thu Hiền phân tích cách các cửa hàng pop-up góp phần làm mới công nghiệp bán lẻ Hàn Quốc, đồng thời chuyển hóa không gian thương mại thành điểm đến trải nghiệm văn hóa, sáng tạo và du lịch.

Sau phiên toàn thể, hội thảo tiếp tục với phiên thảo luận bàn tròn có sự tham gia của các chuyên gia đến từ Thái Lan, Philippines, Indonesia, Hàn Quốc và Việt Nam. Các trao đổi tập trung vào những vấn đề mới trong hợp tác Việt – Hàn, đặc biệt là tác động của chuyển đổi số, khoa học công nghệ, nguồn nhân lực, chính sách phát triển và giao lưu học thuật trong khu vực.

Buổi chiều cùng ngày, hội thảo diễn ra với 5 tiểu ban chuyên môn, gồm: Kinh tế số, thương mại và đầu tư Việt – Hàn; Chính sách, quản trị và phát triển bền vững; Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho hợp tác Việt – Hàn; Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; và Tiểu ban poster. Các tham luận đề cập nhiều chủ đề thời sự như đầu tư Hàn Quốc vào lĩnh vực tài chính Việt Nam, digital marketing của doanh nghiệp Hàn Quốc, ngoại giao số, hợp tác phát triển nguồn nhân lực bán dẫn, công nghiệp nội dung số, vai trò của trí tuệ nhân tạo trong đào tạo ngoại ngữ và chuyển đổi số trong hợp tác song phương.

Hội thảo quốc tế lần này là dấu mốc ý nghĩa trong năm thứ 5 thực hiện Đề án Đại học trọng điểm ngành Hàn Quốc học tại Việt Nam của Nhà trường do Viện Nghiên cứu Hàn Quốc học Trung ương tài trợ. Thành công của sự kiện không chỉ mở rộng mạng lưới hợp tác học thuật xuyên quốc gia, mà một lần nữa khẳng định uy tín, vị thế và vai trò tiên phong của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐHQG-HCM) trong nghiên cứu, đào tạo và tư vấn chính sách, hướng tới mục tiêu trở thành trung tâm trọng điểm về Hàn Quốc học của cả khu vực Đông Nam Á.

Một số hoạt động trong chương trình: