Hội thảo Khoa học Quốc tế “Một số vấn đề ngôn ngữ và giảng dạy tiếng Ý và tiếng Tây Ban Nha tại các trường đại học Việt Nam”
Sáng ngày 24.10, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQG-HCM tổ chức Hội thảo Khoa học Quốc tế “Một số vấn đề ngôn ngữ và giảng dạy tiếng Ý và tiếng Tây Ban Nha tại các trường đại học Việt Nam”, do Khoa Ngôn ngữ và Văn hóa châu Âu chủ trì. Hội thảo là dịp để nhà nghiên cứu, giảng dạy và người học cùng gặp gỡ, trao đổi những vấn đề lý luận và thực tiễn trong quá trình đào tạo, nghiên cứu hai ngôn ngữ Ý – Tây Ban Nha, góp phần mở rộng hợp tác học thuật và nâng cao chất lượng giảng dạy ngoại ngữ tại Việt Nam.
Hội thảo có sự tham dự của Bà Alessandra Tognonato, Tổng Lãnh sự Ý tại TP.HCM; TS. Phan Thanh Định, Phó Hiệu trưởng Nhà trường, cùng đại diện các cơ quan ngoại giao, lãnh đạo khoa, phòng ban, giảng viên, sinh viên. Sự kiện còn thu hút đông đảo các nhà nghiên cứu, học giả trong và ngoài nước.
Phát biểu tại Hội thảo, TS. Phan Thanh Định, Phó Hiệu trưởng Nhà trường, khẳng định việc nghiên cứu và giảng dạy các ngôn ngữ châu Âu – đặc biệt là tiếng Ý và tiếng Tây Ban Nha – có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng. Hai ngôn ngữ này tuy chưa phổ biến như tiếng Anh hay tiếng Pháp nhưng đang ngày càng khẳng định vai trò trong lĩnh vực học thuật, văn hóa và hợp tác quốc tế. Thầy nhấn mạnh, mục tiêu của việc dạy và học ngoại ngữ không chỉ là năng lực giao tiếp mà còn hướng đến việc hiểu sâu bản chất ngôn ngữ ở phương diện cấu trúc, ngữ nghĩa và nền tảng văn hóa – những yếu tố góp phần hình thành bản sắc và tư duy của mỗi cộng đồng.
TS. Phan Thanh Định, nhấn mạnh vai trò của nghiên cứu và hợp tác quốc tế trong giảng dạy ngoại ngữ – Ảnh: LÝ NGUYÊN
Phát biểu chào mừng, Bà Alessandra Tognonato, Tổng Lãnh sự Ý tại TP.HCM, bày tỏ niềm vinh dự khi tham dự hội thảo hướng đến nghiên cứu và giảng dạy tiếng Ý, tiếng Tây Ban Nha tại Việt Nam. Bà khẳng định tiếng Ý là ngôn ngữ của văn minh, nghệ thuật, âm nhạc và sáng tạo, những giá trị ngày càng được người Việt Nam yêu mến. Việc học tiếng Ý không chỉ mở rộng cơ hội giao tiếp mà còn là hành trình khám phá và kết nối trong bối cảnh toàn cầu hóa. Bà cũng nhấn mạnh cam kết của Tổng Lãnh sự quán Ý trong việc thúc đẩy hợp tác giữa các trường đại học, doanh nghiệp và tổ chức tại Việt Nam nhằm tăng cường hiểu biết và gắn kết giữa hai quốc gia.
Bà Alessandra Tognonato bày tỏ kỳ vọng tăng cường hợp tác giáo dục và văn hóa giữa Việt Nam – Ý – Ảnh: LÝ NGUYÊN
Phát biểu đề dẫn, TS. Lê Hồng Phước, Trưởng Khoa Ngôn ngữ và Văn hóa châu Âu, cho biết hội thảo nhằm tạo diễn đàn học thuật để trao đổi về nghiên cứu và giảng dạy tiếng Ý, tiếng Tây Ban Nha trong bối cảnh giáo dục đại học Việt Nam, đồng thời tìm kiếm phương pháp và công cụ mới nâng cao chất lượng đào tạo. TS. Lê Hồng Phước nhấn mạnh, với vai trò đơn vị tiên phong trong giảng dạy hai ngôn ngữ này tại khu vực phía Nam, Khoa hướng đến phát triển chương trình theo hướng chuyên sâu, bền vững, gắn kết giữa nền tảng khoa học ngôn ngữ và giá trị văn hóa – lịch sử của từng cộng đồng.
TS. Lê Hồng Phước khẳng định vai trò tiên phong của Khoa và Nhà trường trong đào tạo, nghiên cứu tiếng Ý, tiếng Tây Ban Nha tại Việt Nam – Ảnh: LÝ NGUYÊN
Hội thảo tập trung vào ba mục tiêu chính: củng cố cơ sở lý thuyết cho nghiên cứu và giảng dạy; chia sẻ kinh nghiệm và học liệu phù hợp với người học Việt Nam; thúc đẩy kết nối học thuật giữa các nhà nghiên cứu và cơ sở đào tạo trong và ngoài nước. Trong phiên toàn thể, hai tham luận được trình bày mở đầu đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của các đại biểu:
Tham luận “Việc giảng dạy Ngữ dụng học và hàm ý hội thoại trong lớp tiếng Tây Ban Nha L2” của GS.TS. Hector Campos, Đại học Georgetown, Hoa Kỳ, tập trung nghiên cứu khả năng tiếp nhận ngữ dụng học của sinh viên Việt Nam học tiếng Tây Ban Nha như ngoại ngữ. Thông qua khảo sát ba nhóm đối tượng – người bản ngữ, giáo viên người Việt và sinh viên Việt Nam – kết quả cho thấy khả năng giải mã hàm ý hội thoại phụ thuộc vào ngôn ngữ được sử dụng trong tình huống giao tiếp. Nghiên cứu khẳng định kiến thức ngữ dụng không tự động chuyển di giữa các ngôn ngữ mà có thể hình thành ngay trong quá trình học. Từ đó, các tác giả đề xuất tăng cường giảng dạy yếu tố ngữ dụng học trong lớp tiếng Tây Ban Nha, đặc biệt từ trình độ trung cấp trở lên, nhằm giúp người học phát triển khả năng hiểu và vận dụng hàm ý trong giao tiếp thực tế.
GS.TS. Hector Campos khẳng định tầm quan trọng của việc gắn nghiên cứu ngôn ngữ học với giảng dạy tiếng Tây Ban Nha trong bối cảnh toàn cầu hóa – Ảnh: TUẤN VỦ
Tham luận “Tiếng Ý ở nước ngoài: Những thách thức và những góc nhìn mới (nhưng cũ)” của TS. Simone Casini, Đại học Tuscia, Ý, phân tích thực trạng suy giảm người học tiếng Ý trên thế giới, qua nghiên cứu tình huống tại Bắc Mỹ. Tác giả nhấn mạnh nhu cầu đổi mới chính sách quảng bá, phương pháp giảng dạy và đào tạo giảng viên, đồng thời đề xuất khai thác các yếu tố italianismi trong đời sống đô thị như bảng hiệu, quảng cáo, nhãn hàng... để khơi gợi hứng thú học tập và phát triển năng lực liên văn hóa.
TS. Simone Casini nhấn mạnh mối liên hệ giữa ngôn ngữ, văn hóa và lịch sử trong nghiên cứu và giảng dạy tiếng Ý hiện nay – Ảnh: TUẤN VỦ
Trong khuôn khổ chương trình, hội thảo tiếp tục với hai tiểu ban chuyên đề: Italia và Tây Ban Nha, nơi nhiều báo cáo khoa học được trình bày và thảo luận sôi nổi. Ở tiểu ban Italia, các tham luận đáng chú ý như: “Phương tiện quy chiếu trong bài viết của người học Việt Nam”, “Ứng dụng translanguaging trong giảng dạy tiếng Ý như ngoại ngữ” hay “Trí tuệ nhân tạo trong giảng dạy tiếng Ý như ngoại ngữ”... đã mang đến những hướng tiếp cận mới, kết hợp giữa nghiên cứu ngôn ngữ học truyền thống và xu thế công nghệ hiện đại. Trong khi đó, ở tiểu ban Tây Ban Nha, các đề tài “Kỹ thuật kể chuyện trong giảng dạy tiếng Tây Ban Nha”, “Từ mới trong tiếng Tây Ban Nha đương đại” và “Dịch thuật sư phạm như công cụ hỗ trợ giảng dạy”... gợi mở nhiều phương pháp ứng dụng linh hoạt, kết nối giữa văn hóa, ngôn ngữ và thực tiễn giảng dạy tại Việt Nam.
Các tiểu ban diễn ra sôi nổi ngay sau phiên toàn thể, tập trung thảo luận nhiều chủ đề chuyên sâu về ngôn ngữ và giảng dạy tiếng Ý, tiếng Tây Ban Nha – Ảnh: TUẤN VỦ
Hội thảo đã thực sự trở thành diễn đàn học thuật sôi nổi và chuyên sâu, nơi các nhà nghiên cứu, giảng viên và học viên cùng trao đổi về những vấn đề lý luận và thực tiễn trong giảng dạy tiếng Ý, tiếng Tây Ban Nha tại Việt Nam, qua đó khẳng định vai trò của Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM như một trung tâm kết nối tri thức và thúc đẩy đối thoại học thuật quốc tế trong lĩnh vực ngôn ngữ và văn hóa châu Âu.
Một số hình ảnh khác tại Hội thảo:
TUẤN VỦ - LÝ NGUYÊN
