Hội thảo khoa học: “80 năm Nam Bộ cùng cả nước xây dựng, bảo vệ, phát triển và hội nhập quốc tế (1945-2025)”

Sáng 27.09, tại cơ sở Sài Gòn, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh (ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM) đã tổ chức thành công Hội thảo khoa học với chủ đề: “80 năm Nam Bộ cùng cả nước xây dựng, bảo vệ, phát triển và hội nhập quốc tế (1945-2025)”. 

Phát biểu khai mạc Hội thảo, TS. Phan Thanh Định, Phó Hiệu trưởng Nhà trường, chia sẻ rằng hội thảo là một hoạt động đặc biệt và được tổ chức trong không khí chung của Lễ Kỷ niệm 80 năm ngày Quốc khánh, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Thầy khẳng định: “Tất cả các nội dung hội thảo đều có giá trị khoa học, ý nghĩa sâu sắc đối với sự kiện lịch sử và hướng tới kỷ nguyên vươn mình của dân tộc vì một Việt Nam hùng cường và phát triển”.

TS. Phan Thanh Định nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của hội thảo trong không khí chào mừng ngày lễ lớn của dân tộc - Ảnh: LÝ NGUYÊN

Tiếp đến, TS. Nguyễn Thị Phương, Phó Trưởng khoa Lịch sử, đã trình bày Báo cáo Đề dẫn Hội thảo. Cô cho biết, hội thảo tập trung vào ba nội dung chính là: Những vấn đề chung; Vừa kháng chiến, vừa kiến quốc (1945-1975); 50 năm hòa bình, bảo vệ, Đổi mới phát triển và hội nhập (1975-2025). Hội thảo thu hút sự quan tâm lớn với hơn 60 bài tham luận đăng ký và 51 bài được chọn in trong kỷ yếu, được gửi về từ nhiều đối tượng, nhiều thế hệ, nhiều lĩnh vực. Hội thảo bao gồm 2 phiên, với 6 tham luận được lần lượt trình bày bởi các chuyên gia.

TS. Nguyễn Thị Phương trình bày sơ lược nội dung các tham luận được trình bày tại hội thảo - Ảnh: LÝ NGUYÊN

Phiên I với chủ đề “Nam Bộ - 30 năm Dân chủ Cộng hòa tập trung vào giai đoạn 1945-1975”, nhấn mạnh vai trò đặc biệt quan trọng của Nam Bộ trong sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc. Các tham luận cho thấy sức mạnh tổng hợp từ phong trào quần chúng trong nước, bối cảnh lịch sử quốc tế và sự chi viện của cộng đồng người Việt ở hải ngoại đã tạo nên vị trí then chốt của Nam Bộ, góp phần quyết định vào thắng lợi cuối cùng của phong trào kháng chiến.

TS. Mai Quốc Dũng, Trường Đại học Công thương Thành phố Hồ Chí Minh, với tham luận “Thanh niên Tiền Phong - Một tổ chức độc đáo của Cách mạng giải phóng dân tộc ở Nam bộ (1945-1946)”, nhấn mạnh vai trò to lớn của lực lượng Thanh niên Tiền Phong trong giai đoạn đầu cách mạng. Nội dung tham luận tập trung làm rõ sự ra đời, đặc điểm, vai trò xung kích của lực lượng này trong Cách mạng Tháng Tám, thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng Cộng sản Đông Dương trong việc tập hợp lực lượng. Sự tan rã của phong trào được đánh giá là một bước chuyển mình tất yếu, mang tính chiến lược nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển lâu dài của cách mạng.

TS. Mai Quốc Dũng khẳng định “Thanh niên Tiền Phong” không chỉ là một phong trào quần chúng mà còn là một tổ chức cách mạng đặc biệt - Ảnh: LÝ NGUYÊN

Tiếp nối, ThS. Đặng Hoàng Sang, Trường THCS và THPT Trường Xuân, Thành phố Cần Thơ trình bày tham luận “Mấy đặc điểm của Cách mạng Tháng 8 năm 1945 ở Nam Bộ”, nhằm làm rõ tinh thần yêu nước, ý thức gắn bó dân tộc của làm rõ vai trò quan trọng của cộng đồng người Việt ở nước ngoài trong việc hỗ trợ kháng chiến. Bên cạnh đó, PGS.TS Trần Nam Tiến, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM với tham luận “Bối cảnh Nam bộ 30 năm kháng chiến kiến quốc (1945-1975), cũng nhấn mạnh vai trò của Nam Bộ như một chiến trường then chốt, nơi ý chí kháng chiến gắn liền với bối cảnh lịch sử, góp phần quan trọng vào thắng lợi cuối cùng của dân tộc năm 1975.

Tại phiên II, hội thảo bước vào các tham luận xoay quanh vấn đề “Nam bộ - 50 năm phát triển và hội nhập quốc tế” tập trung vào giai đoạn 1975-2025. khẳng định vai trò tiên phong, năng động và sáng tạo của Nam Bộ, đặc biệt là Thành phố Hồ Chí Minh, trong quá trình phát triển và hội nhập quốc tế sau 1975. Các tham luận đều nhấn mạnh việc tận dụng nội lực, đổi mới cơ chế, mở rộng hợp tác quốc tế, cùng với xây dựng mô hình quản trị hiệu quả, để Nam Bộ không chỉ trở thành đầu tàu kinh tế của cả nước mà còn góp phần nâng cao vị thế Việt Nam trên trường quốc tế.

Mở đầu phiên, PGS.TS. Ngô Minh Oanh, Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh trình bày tham luận “50 năm - Nam bộ Việt Nam phát triển và hội nhập quốc tế (1975-2025), chỉ ra việc Nam Bộ phát huy thế mạnh, thu hút đầu tư, hợp tác quốc tế trong nhiều lĩnh vực và đạt được nhiều thành tựu, từ đó nhấn mạnh yêu cầu tất yếu của quá trình hội nhập quốc tế để Nam Bộ tồn tại và phát triển. 

PGS.TS. Ngô Minh Oanh trình bày các nội dung khẳng định vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế - Ảnh: QUỲNH NHƯ

Thiếu tướng, PGS. TS. Vũ Quang Đạo, Nguyên Viện trưởng Viện Lịch sử quân sự Việt Nam, với “Sài Gòn - Thành phố Hồ Chí Minh: Từ “Đi trước về sau” trong chiến tranh giải phóng dân tộc, đến “Đi trước về đích trước” trong sự nghiệp Đổi mới, đi lên chủ nghĩa xã hội”, khẳng định Thành phố đã “đi trước, về sau” trong kháng chiến và tiếp tục “đi trước” trong xây dựng và đổi mới sau năm 1975, nhấn mạnh vai trò tiên phong của Thành phố qua các giai đoạn lịch sử. 

PGS. TS. Vũ Quang Đạo chia sẻ về hành trình “đi trước, về sau” của Thành phố trong công cuộc đóng góp vào thắng lợi giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước - Ảnh: QUỲNH NHƯ

Tham luận cuối cùng của hội thảo được ThS. Lê Thị Bích Ngọc, Khoa Lịch sử, Trường ĐH KHXH&NV, ĐHQG-HCM, trình bày mang tên “Xây dựng chính phủ kiến tạo và thực tiễn áp dụng tại Thành phố Hồ Chí Minh”. Từ tham luận, cô đề xuất việc xây dựng chính phủ kiến tạo là yêu cầu cấp thiết và lộ trình dài hạn, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và trở thành Thành phố tiên phong trong quá trình hội nhập. Thành phố Hồ Chí Minh được kỳ vọng sẽ trở thành hình mẫu của cả nước trong việc phát triển chính quyền số, quản trị hiệu quả, vừa đảm bảo công tác điều hành, vừa dẫn dắt đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế - xã hội. 

ThS. Lê Thị Bích Ngọc trình chiếu tư liệu nhằm sinh động hóa cách thức trình bày tham luận - Ảnh: QUỲNH NHƯ

Kết thúc phần tham luận, hội thảo đến với phần thảo luận, tại đây các đại biểu đã đưa ra nhiều ý kiến đóng góp, đặt ra những câu hỏi làm sâu sắc hơn về các vấn đề như xây dựng, bảo vệ, phát triển và hội nhập quốc tế của vùng đất Nam bộ giàu truyền thống yêu nước, bất khuất trong suốt chặng hành trình 80 năm lịch sử.

Hội thảo khoa học “80 năm Nam Bộ cùng cả nước xây dựng, bảo vệ, phát triển và hội nhập quốc tế (1945-2025)” nhận được sự quan tâm lớn của các nhà khoa học trong quá trình tìm hiểu công cuộc xây dựng, bảo vệ, phát triển và hội nhập quốc tế và vai trò của Nam Bộ trong tiến trình lịch sử chung. Hội thảo không chỉ mang lại những đánh giá khoa học, mà còn là sự tiếp nối truyền thống cách mạng, tinh thần yêu nước, lao động, sáng tạo, góp phần đưa đất nước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam. 

QUỲNH NHƯ